Solana Staking APY ve Stake Oranları: Validatör, LST, Borsa

Kendi stake'in, LST ya da borsa: hangisi ne kazandırır

Nasıl stake ediyorsun	APY	Ağ oranından ne düşülüyor
Kendi stake hesabın, %0 komisyonlu validatör	%5,0	Hiçbir şey
Kendi stake hesabın, medyan validatör	%4,9	Validatörün iki komisyonu
Liquid staking token'ları: JitoSOL, JupSOL, dSOL, mSOL, INF	%4,8–5,4	Havuzun ücreti
Borsa token'ı: BNSOL (Binance)	%4,6	Borsanın havuz ücreti
Borsa token'ı: bbSOL (Bybit)	%4,7	Borsanın havuz ücreti
Coinbase staking	%3,2	Ödüllerin %35'i (Coinbase One ile %25,25–31,75)

Hiç komisyon almayan bir validatör ağ oranının tamamını aktarır; onu geçen yalnızca birkaç token var, o da en fazla 0,4 puan farkla. En büyük farkın arkasında sıradan bir delegatörün hiç görmediği gelir var: Jupiter kendi node'larını işletip operatör payını da token sahiplerine bırakıyor ve INF swap ücretlerinden de kazanıyor. Coinbase en altta kalıyor, çünkü %35'lik kesintisi stake'in kazandığı her şeyden alınıyor; Binance ve Bybit ise kendi token'ları üzerinden stake ediyor ve oranın büyük kısmını kullanıcıya bırakıyor. Native ve liquid staking karşılaştırması token'ları tek tek ele alıyor; epoch bitmeden birini satmanın ne kadara mal olduğu da orada.

Validatör seçimi oranı ne kadar değiştirir

Validatörlerin çoğu ağ oranına yakın bir yerde duruyor. Kapanmış son 30 epoch boyunca yarısı delegatörlerine %4,7 ile %5,0 arasında ödedi. 1.000 SOL'luk bir stake'te medyan validatör yerine en üstteki onda birden birini seçmek, yılda yalnızca birkaç SOL fazla kazandırıyor.

Asıl kayıplar öbür uçta. Validatörlerin onda birinde oran %2,6 düzeyinin altında kaldı; bunların neredeyse hepsi %100 komisyon alıp delegatörlerine hiçbir şey bırakmıyor. En büyükleri, Upbit borsasının validatörü. Aynı stake'te bu dilime düşmenin bedeli yılda en az 23 SOL; yani kötü validatörleri elemek, en iyisini aramaktan çok daha önemli.

Komisyon iki parçadan oluşur: biri enflasyon ödüllerinden, diğeri MEV bahşişlerinden alınır ve cüzdanların çoğu yalnızca ilkini gösterir. Enflasyonda %0 alan 220 validatörden 26 tanesi bahşişlerin bir kısmını yine de alıkoyuyor. MEV, oranın küçük kısmı; bu yüzden bahşişlerin tamamını alıkoyan bir validatör bile 1.000 SOL üzerinde sana yılda yaklaşık 0,9 SOL kaybettirir. Validatör sıralaması her validatörün iki komisyonunu da gösteriyor; geri kalan kontrolleri validatör seçme rehberi anlatıyor.

Oran nereden geliyor

Solana, borç verme anlamında faiz ödemez; SOL'unu kimse ödünç almıyor. Getiri iki kaynaktan gelir: protokolün basıp stake'e dağıttığı yeni SOL ve trader'ların işlemlerini sıraya koydurmak için blok üreticilerine ödediği bahşişler (MEV). Validatörlerin çoğu bu bahşişleri arkasındaki stake ile paylaşır.

Enflasyon şu anda toplam arza yılda %3,57 ekliyor ve bu yeni SOL'u yalnızca stake edilmiş SOL alıyor. Arzın %68,2 kadarı stake edilmişken bu basım, stake edilmiş her SOL için yılda yaklaşık %5,2 ediyor. Fiilen ödenen oran biraz daha düşük kalıyor, çünkü oy kaçıran bir validatörün basımdaki payı hiç basılmıyor; MEV bahşişleri de farkın bir kısmını geri getiriyor.

Ödüller epoch başına bir kez doğrudan stake hesabına düşer ve claim etmene gerek kalmadan bir sonraki epoch'ta kazanmaya başlar. Native staking için doğru ölçünün APY olmasının nedeni de bu otomatik bileşik getiri; aynı ödüller basit yıllık oran (APR) olarak verildiğinde yaklaşık 0,1 puan daha düşük görünür. Yeni bir delegasyon ilk ödülünü stake ettikten bir ila iki epoch sonra alır; ayrıntılar Solana stake etme rehberinde.

Oran neden her yıl düşüyor

Basım takvimi yılda %8 ile başladı, her yıl sabit bir oranda küçülüyor ve %1,5 düzeyindeki tabanda duruyor. Her adım staking oranını da aşağı çeker; bu yüzden bir yıl önce verilen rakam bugünkünden yüksektir. Daha fazla SOL stake edildiğinde de oran geriler, çünkü aynı basım daha çok paya bölünür.

Ağustos 2026'da validatörler bu yıllık düşüşü %15'ten %30'a, yani iki katına çıkarmak için oy verdi. SIMD-0550 adlı değişiklik üçte iki şartını kıl payı geçti ve ağda etkinleştirildiği (feature gate) epoch'tan itibaren işlemeye başlayacak; bu henüz gerçekleşmedi. Oran o anda düşmeyecek, o andan sonra daha hızlı düşecek.

İki takvim de aynı tabanda bitiyor: bugünkü stake payıyla stake edenler için yılda yaklaşık %2,2. Hızlı takvim oraya yaklaşık 2,9 yıl erken varıyor. Altı yıl boyunca 1.000 SOL üzerindeki fark yaklaşık 45 SOL tutuyor. MEV bahşişleri takvimin dışında; enflasyon düştükçe seçtiğin validatörün MEV komisyonu daha fazla ağırlık taşıyor.

SOL cinsinden ödüllerin

%5,0 oranında, %0 komisyonlu bir validatöre stake edilen 1.000 SOL ilk yılda yaklaşık 50 SOL kazandırır. Oran sabit kalsaydı beş yılda toplam 275 SOL ederdi; ama enflasyon kısmı küçülmeye devam ediyor, bu yüzden 200 SOL civarı beklemek daha gerçekçi. Kendi stake'ini ve komisyonu aşağıya gir.

Stake.Cake enflasyon ödüllerinden %0, MEV'den %0 alıyor; stake'in ağ oranının tamamını kazanıyor.

SSS

Siteler neden farklı Solana staking APY rakamları gösteriyor?

Çoğunlukla farklı şeyleri ölçtükleri için. Ağ oranı komisyon öncesi verilir, borsa ise kendi payını aldıktan sonra kalanı gösterir. Kimi site APR yazar, kimi APY. Kimisi enflasyonu stake edilmiş paya bölüp orada durur; bu da fiilen ödeneni değil, takvimin öngördüğü oranı verir. Tek bir validatörün tahminini gösteren cüzdan da o validatörün rakamını söyler ve bu rakam aralığın tepesiyle dibi arasında herhangi bir yerde olabilir.

Solana staking ödülü SOL olarak mı, dolar olarak mı ödenir?

SOL olarak. APY, SOL bakiyenin ne kadar hızlı büyüdüğünü gösterir. Bu bakiyenin dolar karşılığı SOL fiyatıyla birlikte değişir ve fiyat hareketi, yönü ne olursa olsun, bir yıllık staking ödülünü geride bırakabilir.

Stake ederken SOL kaybedebilir miyim?

Solana, bir validatör çevrimdışı kaldığında stake'i slash etmez; kötü yönetilen bir validatör sana anaparadan değil, ödülden kaybettirir. Borsada SOL'larını borsa tutar; liquid staking token'ı ise işin içine havuzun akıllı kontrat riskini katar.